รำลึก ศ.สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์ ผู้วางรากฐานทักษิณคดีศึกษาจากรากสู่โลก

สถาบันทักษิณคดีศึกษา มหาวิทยาลัยทักษิณ จัดงาน “วันศาสตราจารย์สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์” ประจำปี รำลึกถึงคุณูปการของศาสตราจารย์สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์ นักวิชาการผู้บุกเบิกงานคติชนและไทยคดีศึกษา ผู้วางรากฐานแนวคิด “การศึกษาท้องถิ่นจากรากวัฒนธรรม” จนก่อเกิดเป็นพลังทางวิชาการและสังคม ส่งผลให้องค์ความรู้พื้นบ้าน คติชน ความเชื่อ วิถีชีวิต และศิลปวัฒนธรรมของภาคใต้ ได้รับการยกระดับสู่การศึกษาเชิงระบบและเชื่อมโยงกับการพัฒนาสังคมร่วมสมัยอย่างมีความหมาย ในวันที่ 14-15 มกราคม 2569 ณ สถาบันทักษิณคดีศึกษา มหาวิทยาลัยทักษิณ

ช่วงเช้าของวันที่ 14 มกราคม มีพิธีสงฆ์และกิจกรรมรำลึกถึงพระคุณศาสตราจารย์สุธิวงศ์ เริ่มด้วยการชมนิทรรศการ “ร่องรอยแห่งอนาคต” เคล้าบรรยากาศด้วยเสียงเพลงบอกจากคณะเฉลิมขวัญ จากนั้นรับชมวิดีทัศน์ “สุธิวงศ์ VISIONARY” โดยอาจารย์พนิดา ผาติโกเมศ ผู้อำนวยการสถาบันทักษิณคดีศึกษา ได้กล่าวต้อนรับผู้เข้าร่วมงาน และนายสิทธิศักดิ์ ตันมงคล ประธานมูลนิธิทักษิณคดีศึกษา กล่าวรายงานวัตถุประสงค์การจัดงาน ย้ำถึงความสำคัญของการสืบสานองค์ความรู้ด้านคติชนและการพัฒนาสังคมจากฐานวัฒนธรรมท้องถิ่น

ต่อมา รองศาสตราจารย์ไพบูลย์ ดวงจันทร์ ประธานมูลนิธิศาสตราจารย์สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์ กล่าวในหัวข้อ “สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์ ผู้เบิกทางวิชาการท้องถิ่น” และรองศาสตราจารย์ ดร.ณฐพงศ์ จิตรนิรัตน์ อธิการบดีมหาวิทยาลัยทักษิณ กล่าวปาฐกถา “ทักษิณคดี จากราก สู่โลก จากโลก สู่เรา” โดยกล่าวถึงพัฒนาการของสถาบันทักษิณคดีศึกษา จากจุดเริ่มต้นของการรวบรวมวรรณกรรมท้องถิ่น หนังสือบุด สมุดข่อย และแถบบันทึกเสียง สู่การจัดตั้ง “ห้องวรรณกรรมท้องถิ่นภาคใต้” ซึ่งเป็นจุดกำเนิดของสถาบัน ก่อนพัฒนาเป็นศูนย์ส่งเสริมภาษาและวัฒนธรรมภาคใต้ และยกฐานะเป็นสถาบันทักษิณคดีศึกษาในปี พ.ศ. 2523 ปัจจุบันได้รับการจัดอันดับ Museum World Ranking 2025 อยู่ในอันดับที่ 4 ของประเทศไทย และอันดับที่ 372 ของโลก

ภายในงานยังมีกิจกรรมท่องเที่ยวคติชนเชิงสร้างสรรค์ “เกาะยอ: ปั้นแต่ง ฟื้นราก สร้างเรา” เรียนรู้วิถีชุมชน อาหาร และภูมิปัญญาท้องถิ่น ผ่านเส้นทาง “เขา ป่า นา เล” เยี่ยมชมศาลเจ้าไท้ก๋ง วัดท้ายยอ เรือนมงคลสูตร สวนสมรมลุงวี การสานโคระ และลิ้มรสอาหารพื้นถิ่น พร้อมกิจกรรมศิลปะ “เษกสรรค์เส้นสีผืนผ้า” ถ่ายทอดความงามและวิถีเกาะยอ โดยนักวิชาการสถาบันทักษิณคดีศึกษา

ช่วงค่ำจัดกิจกรรมไฮไลท์ “Chef’s Table : Songkhla Gastronomy” นำเสนออาหารท้องถิ่นร่วมสมัย ภายใต้แนวคิดสงขลาเมืองสร้างสรรค์ด้านอาหารของ UNESCO เชื่อมโยงมิติความยั่งยืน มรดกวัฒนธรรม และคุณภาพชีวิต สร้างสรรค์โดยเชฟต๊อก ปีรัชต์ อนันตพันธ์ และ เชฟคาเบียร์ จากร้าน จากร้าน The Secret Garden Cafe’ Songkhla และเชฟอิ๊งค์ มกรธวัช กุลหทัย จากร้าน Lyn’s The Shanghai Cafe’

สำหรับวันที่ 15 มกราคม 2569 จัดกิจกรรม “วันสุธิวงศ์วิชาการ” ประกอบด้วยปาฐกถา “หนังตะลุง : ทบทวน หวนคำนึง เมื่อครึ่งศตวรรษผ่านไป” และ “Future Folklore & Algorithm” การนำเสนอบทความวิชาการในหัวข้อ “คติชนสร้างสรรค์ : ภูมิรู้…สู้วิกฤต” รวมถึงการสนทนาโต๊ะกลมว่าด้วยบทบาทไทยคดีศึกษาและคติชนศึกษา กับความมั่นคงทางวัฒนธรรมและคุณภาพชีวิต

การจัดงาน “วันศาสตราจารย์สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์” สะท้อนบทบาทของมหาวิทยาลัยทักษิณในการสืบสานอุดมการณ์นักวิชาการผู้บุกเบิก พร้อมยืนยันจุดยืนในการผลักดันสถาบันทักษิณคดีศึกษาให้เป็นศูนย์กลางองค์ความรู้ด้านคติชนและวัฒนธรรม ที่สามารถตอบโจทย์การเปลี่ยนแปลงของสังคม และสร้างคุณค่าทางวัฒนธรรมของท้องถิ่นให้ปรากฏสู่สายตาชาวโลกอย่างยั่งยืน

 

............................................

ข่าวโดย งานสื่อสารองค์กร  สำนักงานมหาวิทยาลัยทักษิณ